Zatürre

Zatürre

ZATÜRRE (PNÖMONİ) NEDİR?

Pnömoni halk arasındaki bilinen adıyla zatürre akciğer dokusunun iltihaplanmasıdır. Zatürre başta bakteriler olmak üzere  farklı mikroorganizmalara bağlı olarak meydana gelir. Bazen fiziksel ve kimyasal maruziyette zatürreye neden olabilir. Bazı pnömoni türleri kişiden kişiye doğrudan bulaşabilir. Ama hastalık çoğunlukla, hastanın kendi  ağız, boğaz veya sindirim kanalında bulunan bakterilerin akciğere ulaşmasıyla meydana gelmektedir. Normalde enfeksiyona neden olmayan bu mikroplar, vücut savunması zayıf düşmüş kişilerde pnömoni oluşturur.

Pnömoni (Zatürre) Belirtileri Nelerdir?

  • Üşüme- titreme, 39- 40 °C’ye varan yüksek ateş
  • Öksürük, kirli, iltihaplı (yeşil, sarı, pas rengi) balgam çıkarma
  • Yan ağrısı
  • Baş ağrısı
  • Halsizlik, kırgınlık

Bazı pnömoni türlerinde sinsi bir başlangıç olur. Birkaç gün devam eden iştahsızlık, halsizlik, eklem ve kas ağrılarını takiben kuru öksürük, ateş yükselmesi, bulantı, kusma, baş ağrısı gibi belirtiler görülebilir. Bu şikayeti olan hastalar mutlaka doktora başvurmalıdır. Pnömoni ihmal edilmemesi gereken bir sağlık sorunudur. Erken teşhis edilmesi ve gecikmeden tedaviye başlanması istenmeyen sonuçların önüne geçebilir. Hastanın yakınmaları pnömoni’yle uyumlu ise genellikle yapılan muayene ve basit bir kaç tetkikle teşhis konulabilir.

Hastalık Nasıl Bulaşır?

Pnömoni’ye zemin hazırlayan grip ve benzeri viral solunum yolu enfeksiyonları sonrası bağışıklık sitemi zayıfladığında mikroorganizma akciğer dokusuna hava yoluyla yada kandan ulaşarak enfeksiyona neden olabilir. Viral enfeksiyonlar hapşırık ve öksürükle yayılabildikleri gibi, ağız ve burun sekresyonları ile bulaşmış bardak, mendil, çatal- kaşık gibi eşyalar aracılığıyla diğer kişilere geçebilir. Bu nedenle de kişisel hijyen ayrı bir önem arzeder. Pnömoni’ler tüm dünyada ve ülkemizde en sık görülen ve en fazla ölüme neden olan hastalıklar arasında yer almaktadır.  Özellikle bebeklerde, çocuklarda, yaşlılarda ve kronik bir hastalığı( KOAH,Astım,diyabet vb.) olan kişilerde pnömoni’ler daha ölümcül olabilmektedir. Bir kişinin pnömoni’ye yakalanmasının kolaylaştıran çeşitli risk faktörleri vardır.

Risk Faktörleri:

·         İleri yaş ·         Kronik hastalıklar: Akciğer hastalıkları (KOAH, bronşektazi, akciğer kanseri), kalp hastalıkları, böbrek hastalıkları, karaciğer hastalıkları, şeker hastalığı, sinir sistemi hastalıkları (kas hastalıkları, inmeler, bunama), yutma güçlüğü yapan durumlar (çene, kas, sinir hastalıkları, tümörler, yemek borusu hastalıkları), bağışıklık sistemi hastalıkları (AIDS, kan ve lenf bezi kanserleri) ·         Sigara kullanımı ·         Alkol alımı ·         Kusmalar ·         Geçirilmiş uzun süreli ameliyatlar ·         Grip salgınları Pnömoni’den Korunma Yolları Nelerdir? Pnömoni’den korunmak için pnömoniye zemin hazırlayan olumsuz faktörler düzeltilmelidir. Bu nedenle kronik hastalıkların uygun şekilde takip ve tedavisi, stresten kaçınma, dengeli beslenme ve hijyenik barınma koşullarının sağlanması, alkol, tütün ve ilaç bağımlılığının kontrolü ile ağız ve mide içeriğinin solunum yollarına kaçmasına = aspirasyona yol açan risk faktörlerin doğru takip ve tedavisi önemlidir. Pnömoni’ye yol açabilen veya kolaylaştırıcı olan grip salgınları sırasında kalabalıkta temasın azaltılması, maske kullanılması ve özellikle yüksek riskli gruba grip bulaştırabilecek kişilerin aşılanması korunma için önemlidir. Grip virüsünün bizzat kendisi viral pnömoni’ye yol açabildiği gibi, diğer mikroorganizmalara bağlı pnömoni türlerinin ortaya çıkmasını da zemin hazırlayabilir. Gribin ağır seyrettiği ve ölümcül olduğu olgular çoğunlukla bakteriyel pnömoni’nin gribe eşlik ettiği olgulardır. Bu nedenle grip salgınları başlı başına bir halk sağlığı problemidir. Bu hastaların sağlıklı bireylerden uzaklaştırılması ve bulaştırıcılığı geçene kadar istirhati sağlanmalıdır.

Pnömoniye en sık Streptococcus pneumoniae mikrobu yol açar. Pnömokok dediğimiz bu bakteriye karşı hazırlanmış aşı bulunmaktadır. Bu aşı tamamen olmasa da yüksek riskli kişilere uygulandığı taktirde kısmen koruma sağlayabilmektedir. Aşı kas içine yapılmaktadır. 5 yılda bir tekrarı edilir. Rutin herkese uygulanmaz. Dalak operasyonu geçiren kişiler, yüksek risk gruplarında yapılması önerilmektedir.

Pnömoni Hastalığının Tedavisi?

Birçok vakada pnömoni evde tedavi edilebilir. Ağır olguların, yaşlı hastaların, oksijen tedavisi veya yoğun bakım desteği gerektiren hastaların hastaneye yatması gerekebilir. Tedavi hastaya ve altta yatan nedene göre farklılık gösterebilir.  Tedavideki gecikme ölümle bile sonuçlanabilecek komplikasyonlara neden olabilir. Yetersiz tedavi akciğerde abse, sıvı toplanması, akciğer zarları arasında enfeskiyon gelişmesi vb durumlara yol açabilir. Ancak teşhis ve tedavisi gecikmiş, ağır pnömoni olgularında ölüm oranı yüksektir. Pnömokok Aşısı Önerilen Kişiler: ·         Bağışıklık sistemi normal olup kalp hastalığı, akciğer hastalığı, şeker hastalığı, alkolizm, siroz, beyin- omurilik sıvı kaçağı gibi kronik hastalığı olanlar ·         Bağışıklık sistemi yetersiz olup pnömokoksik hastalık riskinin artmış olduğu dalağı alınmış kişiler, bazı kan hastalıkları, kronik böbrek hastalığı bulunanlar ve organ nakli yapılmış olanlar ·         AIDS taşıyıcısı erişkinler ·         65 yaş ve üzerindekiler ·         Grip ve pnömokok aşıları yüksek ateşli bir hastalığın seyri sırasında yapılmaz

Bakteriyel Pnömonide Ozon Tedavisi

Asla tek başına uygulanacak bir yöntem değildir. Özgün zatürre tedavisine ek olarak tamamlayıcı unsur olarak eklendiğinde tedavi başarısı artacaktır.

Leave a reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir